Paul Verheijen

PETRUS CYCLUS

Afbeelding 04 & 05


Legenda Aurea

De twee fresco's 04 en 05 uit de Petrus-cyclus in de Brancacci-kapel in Florence worden door Jacobus de Voragine vermeld in zijn Legenda Aurea bij de behandeling van de Heilige Stoel van Petrus in hoofdstuk 44.

04 - In gevangenis bezocht door Paulus

Omdat Petrus over Christus preekt, laat Theophilus, de prefect van Antiochië, hem in de gevangenis werpen zonder eten en drinken.
Petrus is de dood nabij en bidt tot Christus: Jezus Christus, helper in nood van alle arme mensen, help me dat ik niet ten onder ga in dit bederf.
Daarop antwoordt Christus: Denk je nu echt dat ik jou heb verlaten? Je doet mijn goedheid onrecht, als je zo over mij spreekt. Want weet, dat degene die jou zal helpen, nooit ver weg is.
Paulus heeft vernomen dat Petrus gevangen zit. Hij gaat daarom naar Theophilus en geeft zich uit voor een bekwaam ambachtsman die hout kan bewerken, tenten beschilderen en wat dies meer zij.
Theophilus verzoekt Paulus daarom bij hem te blijven en in zijn huis te komen wonen.
Na een paar dagen komt Paulus heimelijk naar de kerker, waarin Petrus zit en ziet dat deze buiten krachten is en op sterven na dood.
Hij weent bitter en omhelst hem met grote smart: O Petrus, lieve broeder, jij bent mijn roem en mijn vreugde, de helft van mijn ziel, ontvang door mijn komst weer kracht.
Petrus slaat zijn ogen op, herkent Paulus en weent, maar hij is nog niet bij machte te spreken.
Paulus haalt eten en drinken, maar kan Petrus' mond nauwelijks openen.
Nadat Petrus door het eten uiteindelijk op kracht gekomen is, valt hij Paulus in de armen en samen huilen ze.

Vervolgens gaat Paulus weer heimelijk de kerker uit en zegt tegen Theophilus dat Petrus hem tot groot nut kan zijn, omdat hij zieken gezond maakt en doden weer levend.
Theophilus wil dat wel eens zien en zegt toe Petrus vrij te laten als die zijn zoon, die al veertien jaar dood is, weer tot leven wekt.
Paulus gaat met dit verzoek opnieuw naar Petrus in de gevangenis waarop Petrus antwoordt: Paulus, je hebt een moeilijke zaak beloofd, maar het is gemakkelijk door de kracht van God.

05 - Opwekking zoon van Theofilus & intronisatie

Petrus wordt vervolgens uit de kerker gehaald en het graf wordt geopend.
Dan spreekt Petrus zijn gebed en de jongeman staat op uit de dood.
Deze dodenopwekking van zijn zoon is voor Theophilus en alle inwoners van Antiochië voldoende om in Christus te gaan geloven.
Er wordt een mooie kerk gebouwd met daarin een grote stoel waarop Petrus mag plaatsnemen, zodat hij door het hele volk gehoord en gezien mag worden.
Daar zit Petrus met waardigheid en roem zeven jaar lang, waarna hij naar Rome vertrekt en vijfentwintig jaar op de Romeinse stoel gaat zitten.

Masaccio & Filippino Lippi

Fresco 04 is jarenlang toegeschreven aan Masaccio, maar nu aan het werk van Filippino Lippi dat de stijl van Masaccio weerspiegelt.
De brand van 1771 bracht grote schade aan, met name in de kleding en de aureolen van zowel Petrus als Paulus.
Gelet op het handgebaar van Paulus is hier het moment uitgebeeld dat Paulus voor de tweede keer een bezoek brengt aan Petrus in het gevang en hem vraagt de dode zoon van Theophilus tot leven te wekken.

Fresco 05 is het werk van zowel Masaccio en Lippi.
Volgens Vasari is in de ten leven opgewekte zoon de jonge schilder Francesco Granacci geportretteerd.
In de voorstelling is voor de dodenopwekking de meeste plaats ingeruimd.
De zoon knielt temidden van botten en doodshoofden die misschien verwijzen naar het feit dat hij al veertien jaar dood is.
Het volk is er getuige van en prefect Theophilus zetelt links op zijn troon.
Het is goed mogelijk dat de stoel waarop Petrus aan de rechterzijde zit, zowel de Heilige Stoel van Antiochië als die van Rome moet verbeelden.
Merk op dat Petrus hoger troont dan Theophilus.