Paul Verheijen


Home

Menu

Expo

Mail

Info

Bestel

Zoek

DE WEG NAAR VAN EYCK

7 november 2012 t/m 10 februari 2013
Rotterdam - Museum Boijmans Van Beuningen


Opmerkelijke vaderliefde

Zoals over zoveel heiligen uit de eerste eeuwen van het Christendom zijn er geen betrouwbare historische feiten bekend over Barbara, die waarschijnlijk circa 300 de marteldood is gestorven tijdens de vervolgingen van Maximianus.
De heilige werd legendarisch na de compilatie van de martelaarsacten in de 7e eeuw en met de publicatie van de Legenda Aurea van Jacobus de Vorigine in de 13e eeuw.

Barbara was de knappe dochter van koning Dioscurus van Nicomedië in Klein-Azië.
Haar vader wilde haar opsluiten in een toren die speciaal voor dat doel was gebouwd, zodat niemand haar zou kunnen zien.
In afwezigheid van Dioscurus bekeerde Barbara zich tot het christendom en besloot ze om als kluizenaar in de toren te gaan leven.
Ze haalde de architecten over om er een derde venster aan toe te voegen, ter ere van de Drieëenheid.
Woedend leverde haar vader haar uit aan de gouverneur die haar op zijn beurt liet folteren.
Zonder succes, want 's nachts verdwenen al haar wonden.
Ten einde raad onthoofdde vaderlief zijn dochter dan maar zelf.
Spoedig daarna werd hij door de bliksem getroffen en verging hij tot as.

Gedoodverfd

Met dit werk vertelt Jan van Eyck het verhaal van Barbara.
We zien haar bladeren in een gebedenboek.
De palmtak in haar linkerhand staat symbool voor haar martelaarschap.
Achter haar zijn tal van bouwvakkers druk in de weer.
Samen bouwen ze een monumentale gotische kerktoren.
De opbouw van het Christendom is begonnen.

De extreem fijne uitwerking van deze doodverf, of onderschildering, is uniek en innoverend.
Nadat hij de luchtpartij geschilderd had, staakte Jan van Eyck om onbekende reden zijn werk.

Tot vandaag is deze Heilige Barbara het oudste onvoltooide paneel in de schilderkunst van de Nederlanden.


Jan van Eyck (ca 1390-1441)
De Heilige Barbara (1437)
Olieverf op paneel, 31 x 18 cm
Antwerpen - Koninklijk Museum voor Schone Kunsten


2016-2018 Copyleft - Paul Verheijen
Nijmegen