GIOVANNI BELLINI
Job retabel
MonumentaalDe Pala di San Giobbe werd gemaakt voor de kerk San Giobbe (Sint-Job) in Venetië. Het altaarretabel was verbonden aan deze kerk en aan de verering van Sint-Job. Daarom kreeg het werk de naam Pala di San Giobbe, terwijl Job slechts een van de bijfiguren op het retabel is.Het retabel is opgezet als een Sacra Conversazione en een van de belangrijkste schilderijen van Giovanni Bellini, een van de grootste kunstenaars van de Venetiaanse schilderkunst uit de 15e eeuw. Het werk vormt een belangrijk moment in de ontwikkeling van Bellini’s stijl en van de renaissancekunst in Venetië. Op het monumentale retabel zien we de Madonna met het Kind, omringd door de zes heiligen, v.l.n.r.: De figuren bevinden zich in een grote, monumentale kerkruimte. Achter Maria bevindt zich een halfronde apsis met een rijk versierd gouden mozaïek. Maria zit centraal op een hoge troon en vormt het belangrijkste middelpunt van de voorstelling. Een belangrijk kenmerk van het schilderij is de compositie. Bellini plaatst de figuren op een evenwichtige manier in de ruimte. Door het gebruik van perspectief lijkt de architectuur echt diepte te hebben. De lijnen van de architectuur leiden de blik van de toeschouwer naar Maria. De achtergrond is daardoor niet alleen decoratie, maar speelt ook een belangrijke rol bij het creëren van een heilige en rustige sfeer. Ook het gebruik van licht en kleur is bijzonder belangrijk. Bellini gebruikt heldere en rijke kleuren, zoals rood, blauw, groen en goud. Het licht valt zacht op de figuren, waardoor ze natuurlijker en levendiger lijken. Het gebruik van licht en kleur zou later een belangrijk kenmerk worden van de Venetiaanse schilderkunst en grote invloed hebben op andere kunstenaars. Het gouden mozaïek achter Maria verwijst naar de Byzantijnse traditie, die sterk aanwezig was in Venetië. Bellini combineert deze oudere traditie echter met de nieuwe ideeën van de renaissance. Hij besteedt veel aandacht aan perspectief, ruimte, licht en de natuurlijke weergave van mensen. Hierdoor ontstaat een combinatie van traditionele religieuze kunst en vernieuwende renaissancekunst. De heiligen zijn bovendien niet alleen als religieuze symbolen weergegeven. Ze hebben verschillende houdingen en gezichtsuitdrukkingen en lijken als echte mensen in dezelfde ruimte aanwezig te zijn. Vooral Sebastiaan valt op door zijn lichaamshouding en de aandacht die Bellini besteedt aan de anatomie. De Pala di San Giobbe is daarom belangrijk vanwege zowel de religieuze betekenis als de artistieke vernieuwing. Bellini weet een harmonisch geheel te creëren waarin architectuur, licht, kleur en menselijke figuren samenkomen. Het schilderij laat zien hoe de Venetiaanse schilderkunst zich in de renaissance ontwikkelde van een meer middeleeuwse stijl naar een natuurlijkere en lichtere manier van schilderen. |
|
Giovanni Bellini (1426/30? - 1516)
Pala di San Giobbe (±1487) Olieverf op paneel, 471 x 259 cm Venetië - Gallerie dell'Accademia |