NOTRE DAME PARIJS

Mai

^{Anonieme prent 18e eeuw}

Goudsmedengilde

Aan het begin van de Mariamaand mei in 1449 introduceerde het Parijse goudsmedengilde de traditie om een mei aan Notre-Dame de Paris aan te bieden. De vorm hiervan evolueerde in de loop der tijd: van een met linten versierde boom tot een tabernakel versierd met bijbelse taferelen van 1482 tot 1604, en vervolgens van 1606 tot 1629 een driehoekig tabernakel met een beschilderd paneel genaamd petit mai.
Met de renaissance begonnen grote religieuze schilderijen in kerken te verschijnen. In het 17e-eeuwse Parijs sierden grote geschilderde altaarstukken de hoofdaltaren. Vanaf 1630 vervingen grote doeken van meer dan drie meter hoog de kleine doeken. De thema's van deze schilderijen werden in samenwerking met de kanunniken van de kathedraal gekozen en hebben betrekking op activiteiten van de apostelen vanaf Pinksteren zoals die zijn te lezen in de Handelingen van de Apostelen en apocriefe geschriften. Schilders werden uitgenodigd om schetsen in te sturen.
De grote Mei-schilderijen, aanvankelijk geplaatst voor het altaar van Maria, werden later opgehangen aan de pilaren van het middenschip. Naarmate de collectie groeide, veranderden hun locaties. Sommige waren te vinden in de kapellen, de arcaden van het koor of de kooromgang. De geselecteerde kunstenaars waren meestal lid van de Koninklijke Academie voor Schilderkunst en Beeldhouwkunst, opgericht in 1648. Het ontvangen van een Mei-schilderijopdracht was een felbegeerde eer, vaak te beurt gevallen aan jonge, veelbelovende schilders. In een tijd dat musea nog niet bestonden, bood het tentoonstellen van een werk in de kathedraal een permanente openbare tentoonstellingsmogelijkheid. Deze opdrachten werden competitief en moedigden kunstenaars aan om hun werk te perfectioneren en zo hun reputatie te verbeteren. Verzamelaars probeerden vaak de schetsen te verwerven of een tweede versie van de schilderijen te bestellen.

In 1708 maakte de ontbinding van het goudsmedengilde vanwege financiële problemen een einde aan deze traditie. In 1793 namen revolutionairen kerkelijke bezittingen in beslag. Van de drieënzeventig schilderijen die tussen 1630 en 1707 in opdracht waren gemaakt, werden er later slechts eenenvijftig teruggevonden.

In de 19e eeuw vond men de decoratie te omslachtig en verouderd en selecteerde men slechts enkele werken om de kapellen van de Notre-Dame te decoreren. De overige schilderijen werden in heel Frankrijk gedistribueerd naar verschillende kerken en musea.

Brand 2019

Bij de verwoestende brand in 2019 zijn 13 Mai-schilderijen gered en gerestaureerd door experts van het Mobilier National en het Centre de recherche et de restauration des musées de France.
Ze werden tijdelijk tentoongesteld in de Galerie des Gobelins in Parijs van april tot juli 2024, voordat ze terugkeerden naar de kathedraal voor de heropening op 8 december 2024.

De scènes met Petrus (01, 02, 03, 06 en 11) bevinden zich nu in zijkapellen van het rechterschip.

De scènes met Paulus (05, 07, 08, 09 en 10) in zijkapellen van het linkerschip.

De twee schilderijen met Andreas (12 en 13) in het linkertransept.

De steniging van Stefanus (04) in het rechtertransept.

Hieronder de 13 werken in de volgorde waarin de scènes in de Handelingen van de Apostelen zijn beschreven.